Archive | January 2010

Summer (seasons)

Summer is the warmest of the four temperate seasons, and includes the longest days. It lies between spring and autumn. The seasons start on different dates in different cultures based on astronomy and regional meteorology. However generally, when it is summer in the southern hemisphere it is winter in the northern hemisphere, and vice versa. In areas of the tropics and subtropics, the wet season occurs during the summer. Tropical cyclones develop and roam the tropical and subtropical oceans during the summer. In the interior of continents, thunderstorms are most likely to produce hail during the afternoon and evening. Schools have a summer break to take advantage of the warmer weather and longer da

චන්ද්‍රයා හෙවත් සඳ

චන්ද්‍රයා හෙවත් සඳ, පෘථීවියේ චන්ද්‍රිකාව හෙවත් පරිවාර ග්‍රහයා වේ. එහි විෂ්කම්භය පෘථිවියේ විෂ්කම්භයෙන් 1/4 ක් වන අතර, පරිමාව 1/5 ක් වේ. පෘථිවියේ ස්කන්ධය චන්ද්‍රයාගේ ස්කන්ධය මෙන් 81ක් ගුණයකි. චන්ද්‍රයා පෘථිවිය වටා ඉලිප්සියාකාර මාර්ගයක ගමන් කරයි. චන්ද්‍රයා හා පෘථිවිය අතර සාමාන්‍ය දුර 384,403 km ක් වන අතර, චන්ද්‍රයාගේ සාමාන්‍ය ගමන් වේගය 3700kmph කි. පෘථිවිය වටා ඉලිප්සියාකාර කක්ෂයක එක් ගමන් වාරයක් නිම කිරිමට චන්ද්‍රයාට දින 27 ක්, පැය 7ක්, මිනිත්තු 43 ක් හා තත්පර 11.5 ක් ගත වේ. චන්ද්‍රයා පෘථිවිය වටා පරිභ්‍රමණය වන හෙයින් එහි ආලෝකවත් වන කොටස ප්‍රමාණයෙන් වෙනස් වේ. සදේ දීප්තිමත් කොටස විවිධ හැඩයෙන් යුතු වේ. පුරහද හෙවත් පසළොස්වක දිනදී, සද දීප්තිමත් වෘත්තයක් සේද, අටවක දිනකදී සදෙන් අඩක් දීප්තිමත්ව ද, පෙනෙනු ඔබ දැක ඇත. සදෙහි දීප්තිය අධික ලෙස අපේ ඇසට දැනුන ද අවකාශයට පරාවර්තනය කරනුයේ,ඒ මතට පතිත වන ආලෝකයෙන් සියයට 7 ක් පමණි.චන්ද්‍රයාගේ උපත හා නිර්මාණය පිළිබඳව විවිධ මත පවතී. එක් මතයකින් කියවෙනුයේ චන්ද්‍රයා පෘතුවියෙන් පැලී, වෙන් වී එහි කක්‍ෂය වටා භ්‍රමණය වන බවයි.මේ මතයට එක් සාක්ෂියක් නම්, සදේ ඝනත්වය සහ පෘථිවියේ හරස් හෝ ඉහළ උප ස්ථරයේ පාෂාණවල ඝනත්වය සමාන වීමයි. තවත් මතයකින් කියවෙනුයේ පෘථිවිය, චන්ද්‍රයා හා සූර්යග්‍රහ මණ්ඩලයේ සෙසු සියලු ම වස්තූන් විශාල වලකුළක් ලෙස එකට කොටු වී තිබූ බවත්, පසුව ඒවායින් බොහොමයක් මධ්‍යයට එක් වී සූර්යයා නිර්මාණය කළ බවත් ය. තෙවැනි මතයෙන් චන්ද්‍රයා, සූර්ය ග්‍රහ මණ්ඩලයට පිටතින්, පෘථිවියට ඉතා ඈතින් නිර්මාණය වූ බවත් පසු කලෙක දී පෘථිවියේ ස්ථිර කක්‍ෂයට ඇද ගන්නට ඇති බවත් කියවේ.19 වන හා 20 වන සියවස්වල දී දුරදක්න ආධාරයෙන් චන්ද්‍රයාගේ ආලෝකවත් පැත්ත පිළිබඳව සෑහෙන තොරතුරු රැස්කර ගත හැකි විය. සෝවියට් ලුනික් 111 අභ්‍යවකාශ යානය මගින් චන්ද්‍රයාගේ අදුරු පැත්ත පිළිබඳව ප්‍රථම වරට 1959 දී ඡායාරූප රාශියක් ලබාගෙන තිබුණි. මේ ඡායාරූපවලින් පැහැදිලි වූ කරුණක් වූයේ චන්ද්‍රයාගේ අදුරු පැත්ත ද ආලෝකවත් වී ඇති පැත්තට සමාන බවයි. චන්ද්‍රයාගේ මතුපිට සෑම තැන්හිම ආවාට විසිරී තිබෙනු දක්නට ලැබුණු අතර ඒවා ප්‍රමාණයෙන් ඉතා විශාල ඒවායේ සිට ඉතා කුඩා ඒවා දක්වා විය. එක්සත් ජනපදයේ රැන්ජර් 7,8,9, සහ ඕර්බිටර් 1 (1964) හා ඕර්බිටර් 2 (1966) අභ්‍යවකාශ යානා මගින් ඉහත අදහස් සනාථ කළ අතර, චන්ද්‍රයාගේ මතුපිට මීටරයකට වඩා වැඩි විෂ්කම්භයෙන් යුතු ආවාට ට්‍රිලියන 3ක් පමණ තිබෙන බව වාර්තා කළේ ය.

සුර්යග්‍රහණය

ලංකාවාසීන් වන අප හට අවසන් වරට ‘පූර්ණ සුර්යග්‍රහනයක්’ දක්නට ලැබුනේ මෙයට වසර 54කට පෙර දී ය. වර්ෂ 1955 ජුනි 20 වැනි දින සිදු වූ මෙම ‘පූර්ණ සුර්යග්‍රහනයේ’ දී සුර්යයා විනාඩි 7 කුත් තත්. 8ක කාලයක් ස‍‍‍ඳෙන් වැසී ගොස් තිබිණි. තාරකා විද්‍යා ඉතිහාසයෙහි වාර්ථාගත ග්‍රහණයක් ලෙස සටහනක් වී තිබෙන මෙම ‘පූර්ණ සුර්යග්‍රහනය’ ශ්‍රී ලංකා වාසීන්ට ද කිසීදා අමතක නොවනු ඇත.
පූර්ණ සුර්යග්‍රහණයක දී අහස රාත්‍රී කාලයේ දී මෙන් අඳුරු වී ගොස් තාරකා ලෙලදීමට පටන් ගන්නා බැවින්, එවැන්නක් තවත් බෝහෝ කලකට අප හට දැක බලා ගැනීමට නොහැකි වනු ඇත. එය එසේ වනුයේ, ලොවේ එක් ස්ථානයකට එවැන්නක් නැවත දර්ශණය විම සදහ‍ා වසර 370ක් ගත වන බැවිනි.

ඛණිජ තෙල් සම්පත හා එහි අනාගතය

ශ්‍රී ලංකාවේ ස්වභාවික සම්පත් අතර අද කාගේත් කතා බහට ලක්වී ඇති ඛණිජ තෙල් සම්පත අප රටේ අනාගතය වෙනස් මගකට යොමු කිරීමට බොහෝ දුරට ඉඩ ඇත. තුන්වන ලෝකයේ රටක් වශයෙන් තවමත් නම් දරණ අප ශී ලංකාව සැතපුම් 1100ක පමණ මුහුදු තීරයක් හිමිකර ගෙන තිබේ. පෘථිවිය මත ජල තලයෙන් 20%ක් වසා සිටින ලොව තුන්වන විශාල සාගරය වන ඉන්දියන් සාගරයෙන් වටවී ඇති අප රටට එක්සත්ජාතීන්ගේ සාගර නීති ප්‍රඥප්තියට අනුව සාගර කලාප කීපයකම අයිතිය හිමිව ඇත.  ලෝකයේ නොයෙක් කලාප වල භූමිතලය සමීපයෙන් ගලා යන්නා වූ සම්පතක් ලෙස හදුන්වා ඇති ඛණජ තෙල් පෘථිවියේ වෙසෙන මිනිසාගේ ආගමික , ආර්ථික ජීවන රටාව පමණක් නොව, සෞඛ්‍යය රටාව පවා වෙනස් කිරීමට සමත්ව ඇත. අපට අයත් සාගර කලාපයේ අප නෙලා ගන්නා සම්පත් ප්‍රමාණය පවතින සම්පත් ප්‍රමාණයට සාපේක්ෂව බැලූ විට ඉතා සුළු පමාණයකි. ඉතා වටිනා සම්පතක් වන ඛනිජ අඩංගු ඛණිජ නිධි ද ස්වභාවික වායු හා ඛණිජ තෙල් නිධි වලින් ද සමන්විත මුහුදු ප්‍රදේශය ගැන නවතම ප්‍රවෘත්ති අසන්නට ලැබේ. ඒ අනුව ඛණිජ තෙල් නිධි පිළිබඳව ගවේෂණය කොට, ඒවා ලබා ගැනීම සඳහා අදාල පියවර ගැනීමට කටයුතු සම්පාදනය කර ඇත.           ලෝකයේ ඛණිජ සම්පත් ඵල ප්‍රයෝජනයට ගන්නා සෑම රටක්ම අසීමිත කැප කිරීමකින් ඒවා ලබා ගත් බව ඉතා පැහැදිලිය. ඈත අතිතයේ සිටම තෙල් නිධි මුහුද ආශ්‍රිතව තිබිණි.පෙන්සිල්වේනියාව වැනි රටවල් ලොව ප්‍රකට වූයේ මෙසේ සොයා ගත් ඛණිජ තෙල් නිධි නිසාය. ඉන්ධන පරිභෝජනය සීඝ්‍රයෙන් ඉහළ යාම නිසා රට තුල හටගෙන ඇති ඉන්ධන අර්බුදය තව තවත් සංකිර්ණ වෙමින් පවතී. තවද ලොව සියලු පෙට්‍රෝලියම් ඉන්ධන සංචිත පවා මෙම සියවස සඳහාවත් ප්‍රමාණවත් නොවන බව බොහෝ විද්‍යාඥයින්ගේ මතය වේ. ඒ සඳහා විකල්පයක් සෙවීම ද අසීරුය. ඉහත සඳහන් හේතු මත දෙගුණ තෙගුණ වන ඉන්ධන මිල ගෙවීමට අප රටේ පාරිභෝගිකයින්ට කිසිසේත් හැකියාවක් නැත. අන්තර්ජාතික වෙළඳපොලේ තෙල් මිල ඉහල යාමට සාපේක්ෂව අප වෙළඳපොලේ භාණ්ඩ මිල ද නියත වශයෙන් ඉහළ යන නිසා ඉදිරියේ ඉන්ධන අර්බුදයක් ඇති වුවහොත් සාමාන්‍ය ජනතාවට කුසගින්නේ මියැදීමට සිදුවේ.

එසේ නම් අප කෙසේ හෝ අපට අයත් මේ සමුද්‍ර සම්පතින් ඵල නෙලා ගැනීමට සූදානම් විය යුතුය. මෙම තෙල් ලැබුණු පසු එය රටේ ආර්ථිකයට හා ජන ජීවිතයට කෙසේ බලපායි ද යන්න පිළිබඳව විමසිලිමත් විය යුතුය. ලැබෙන්නා වූ යම්කිසි සම්පතක සංවර්ධනය තිරසාර කර ගැනිම එම රටේ දියුණුවට හේතු වේ.ඕනෑම රටක සෑම සංවර්ධනයක් පිටුපසම දක්නට ලැබෙන පරිසර දූෂණය ඛණිජ තෙල් කැණිම් කටයුතු වලදී ද සිදුවිය හැකිය. පරිසර දූෂණය මඟින් මිනිස් ජීවිත වල ට මෙන්ම රටේ ආර්ථිකය අඩපණ කිරීමට ද හේතු වේ. සාගර පරිසරය දූෂණය නොවන ආකරයට විධිමත් සැලැස්මකින් මෙම කාර්යය කළ යුතුය.           මෙසේ ලබා ගන්නා ඛණිජ තෙල් නිසා අපරට සංවර්ධිත රටක් වීමට බොහෝ ඉඩකඩ ඇත. එහෙත් තුන්වැනි ලෝකයේ රටවල් මේ ආකාරයේ සංවර්ධනය වූ සෑම අවස්ථාවකදීම සුපිරි බලවතුන්ගේ බලපෑම් වලට ලක්විය. එසේම ඉන්ධන මුල්කොට ගෙන සිදුවූ යුද්ධ ගැන ඉතිහාසයේ අසන්නට ලැබුණූ අවස්ථා ඇත. ඇමරිකාවේ පර්ල් වරායට ජපානය බෝම්බ දැමීම එවැනි අවස්ථාවකි.තවද ඉරාකය කුවේටය ආක්‍රමණය කිරීම ද මේ නිසා සිදුවුවකි.  මෙවැනි සම්පතක් අප වැනි කුඩා රටකට ලැබීමේ භාග්‍ය පිටුපස අභාග්‍ය ගෙන දෙන ලක්ෂණ ද නැතුවා නොවේ. එහෙත් සංවර්ධිත රටවල් ඌණ සංවර්ධිත රටවලට ලබා දෙන ආධාර බුද්ධිමත්ව තෝරා බේරා ගෙන මිනිසාට හා පරිසරයට සිදුවන අතුරු විපාක වලක්වා ගෙන රටේ තිරසාර සංවර්ධනයක් ඇති වන අයුරින් මහ මුහුද ශ්‍රී ලාංකිකයන් වන අපට දායාද කොට ඇති මෙම  ඛණිජ තෙල් නිධි ඵල ප්‍රයෝජනයට ගැනිමට අදාල බලධාරීන් සුභවාදිව කටයුතු කළ යුතුය.

ශ්‍රී ලංකාවට ආවේනික කුරුල්ලෝ

කිසි‍යම් ජීව විශේෂයක් යම් භූගෝලීය කලාපයකට ආවේනික හෙවත් ඒකදේශික වීම යනුවෙන් අදහස් කරන්නේ එම ජීව විශේෂය ස්භාවීකව හමුවන්නේ එම විශේෂිත භූගෝලීය කලාපය තුළ පමණක් බවයි. මේ අනුව ශ්‍රී ලංකාවට ආවේනික කුරුල්ලෝ ශ්‍රී ලංකාව හැර ලොව අන් කිසිදු ප්‍රදේශයක හමු නොවෙති. එම ඒකදේශික විශේෂ බිහි වන්නේ භූගෝලීය විසංගමනය යන පරිණාමික සංසිද්ධිය හේතුවෙනි. භූගෝලීය විසංගමනය යනු කිසියම් සත්ව කාණ්ඩයක් යම් භූගෝලීය බාධකයක් (උස් කඳූ වැටියක්,විශාල ජල තලයක්) හේතුකොට ගෙන තම විශේෂයේ සෙසු සාමාජිකයන්ගෙන් ප්‍රජනක වශයෙන් හුදෙකලා වීමයි. වර්තමාන වාර්තාවන්ට අනුව ශ්‍රී ලංකාවට ආවේනික කුරුලූ වගර්‍ සංඛ්‍යාව 23ක් නැතහොත් 26කි.මෙම විචල්‍යතාවයට හේතුව ඇතැම් විද්වතුන් හිස කළු කොණ්ඩයා කඳුකර වී කුරුල්ලා සහ හීන් කොට්ටෝරුවා යන කුරුල්ලන් තිදෙනා ආවේනික උප විශේෂ ලෙසත්,ඇතමුන් ආවේනික විශේෂ ලෙසත්, සැලකීමයි. මීට අමතරව ශ්‍රී ලංකාවට ආවේනික උප විශේෂ ගණනාවක් ඇත. මෙම කුරුල්ලන් ශ්‍රී ලංකාවට අමතරව ඉංදියාව සහ අග්නිදිග ආසියාව වැනි ප්‍රදේශ වල හමුවන මුත් අපගේ ප්‍රභේද අප රටට ආවේනිකය. එකම විශේෂයක් තුළ හමු වන මෙවන් ප්‍රභේද එකිනෙකින් වෙනස් වන්නේ පැහැය, දේහ ප්‍රමාණය සහ හඩ ආදී කරුණු වලිනි.

ශ්‍රී ලංකාවට ආවේනික කුරුල්ලෝ

*හබන් කුකුළා

*වළි කුකුළා

*බට ඇටි කුකුළා

*මයිල ගොයා අළු ගිරවා

*ගිරා මලිත්

*වත රතු මල් කොහා

*දුඹුරු කැලෑ බස්සා

*ළු කෑදැත්තා

*රතු නළල් කොට්ටෝරුවා

*පීතකන් කොණ්ඩයා

*අරංගයා

*පුල්ලි වල් ආවිච්චියා

*අළු දෙමලිච්චා

කල්‍යාණ මිත්‍රයින් ඇසුරු කරමු

අපට අපේ දුකසැප බෙදා හදා ගැනීමට දැනුම ලබා ගැනීමට දැනුම බෙදා දීමට , හුදෙකලා බව හා පාළුව, කාන්සිය මගහරවා ගැනීමට ආදී සියළු දෑ සදහා මිතුරන් අවශ්‍ය වේ. මේ සංකීර්ණ සමාජයේ යහපත් කල්‍යාණ මිත්‍රයින් සොයා ගන්නේ කෙසේද? යන්න ගැටළුවකි. බුද්ධ දේශනාවට අනුව කල්‍යාණ මිත්‍රයින් හා පාප මිත්‍රයින් හදුන්වා දී ඇත. ඊට අනුව කල්‍යාණ මිත්‍රයින් මෙසේය.උපකාරක මිත්‍රයා, සමාන සුඛ දුක්ඛ මිත්‍රයා,අත්ථක්ඛායි මිතුයා, අනුකම්පක මිත්‍රයාය. එසේම පාප මිතුරන් ලෙස අඤ්ඤදත්ථුහර, වචී පරම,අනුපියභාණි, අපායසහාය මිත්‍රයන් දක්වා ඇත.

අපට උපදෙස්දීමට කල්‍යාණ මිත්‍රයකු සිටී නම් එය මහත් භාග්‍යකි.අද සමාජය දෙස බලන විට ඕනැම කෙනෙකුට මිතුරන් ඇති බව පෙනේ.එහෙත් බොහෝ අය මිතුරන් ඇසුරු කරන්නේ ලාභ ප්‍රයෝජන අපේක්ෂාවෙනි.නැතිනම් අවස්ථාවාදී ලෙසය. අද සමාජයේ මිතුරන් නිසා නරක් වූයේ යැයි කියන, විපතට පත්වූ බව කියන බොහෝ අය වෙති.එසේ වන්නේ ඇයි දැයි අප සිතා බැලිය යුතුය. නරක මිතුරන් නිසා විනාසයට පත් වු අය අද සමාජයේ බොහෝ ඇත. සමහරු මිතුරන් නිසා මත්පැන් පානයට හෝ මත්ද්‍රවය භාවිතයට ඇබ්බැහි වෙති. තවත් සමහරු සොරකම් දූෂණ මංකොල්ලකෑම් මිනී මැරුම් ආදියට පවා පෙළඹෙති.මෙවැනි වැරදි වලට පෙළඹි විනාශයට පත් වුවන්ගේ සිරිත වන්නේ අනෙක් අයද කෙසේ හෝ මෙම අභාග්‍ය සම්පන්න තත්ත්වයට ඇද දැමීමයි. එබැවින් ඔවුන් ඉතා හොද මිතුරන් ලෙසින් පෙනී සිටිමින් සාපරාධි දේ වලට අනු අය පොළඹවා ගනී එම නිසා අප නිතරම කලණ මිතුරන් කවුදැයි වටහා ගෙන ඔවුන් ඇසුරු කළ යුතුය.

අප යමක් සිතාගන්නට, තීරණය කරගන්නට ශක්තිය ඇති අය බවට පත්විය යුතුය.ඒ සදහා බුද්ධිය මෙහෙයවා හොදින් ‍ඉගෙන ගත යුතුය. ඉක්මණින් සතුටුවිය හැකි ලාභදායි දේ පසුපස හඹා යාමෙන් වැලකී සිටින්නට අප දැනුවත් විය යුතුය. එවිට අන් අයගේ මුසාබසකට අප නොරැවටෙනු ඇත. කෙසේ වෙතත් කිව යුතුව ඇත්තේ කල්‍යාණ මිත්‍රයකු ඇසුරට පත්වීමට පෙර අප කල්‍යාණ මිත්‍රයකු බවට පත් විය යුතු බවයි. හොඳ බුද්ධියක් යහපත් සිතක් අවංක චේතනාවක් සහ උදාර පරමාර්ථයන් සහිත විශ්වාසවන්ත පුද්ගලයකු ලෙස තමා හැඩ ගැසුණු විට තමන්ටත් එවැනි මිතුරන් හමුවෙනු ඇත. කල්‍යාණ මිත්‍ර සැපය ඉතා උදාර සැපයක් වන හෙයින් අප ද එවැනි මිතුරන් ප්‍රාර්ථනා කරමු.

පරිගණකය හා අනාගත ලෝකය.

අද  ලොව සෑම දෙනාගේම මුවඟ රැදුණු නාමයකි පරිගණකය. නැතහොත් කම්පියුටරය. එසේම ලොව සියලු තටයුතු වලට තැතුවම බැරි දෙයක් ලෙස  පරිගණකය පත්වි තිබේ. ගණන් සැදිමේදි සැම දෙනා භාවිතා කරණ කැල්කියුටරය පරිගණකයේ මුල්  අවධියයි.

අද පරිගණකයෙන් කරන කාර්යන් දෙස බලන විට  ඒවා කෙසේ කරන්නේදැයි ප්‍රශ්නයකි.  පාසලක කරන කාර්යන් දෙස බලන විට  සියලුම සිසු සිසුවියන්ගේ  තොරතුරු පරිගණකය  කුළ රැස්කර  තැබිය හැකිය. අවශ්‍ය ඕනෑම විටක එම තොරතුරු ක්ෂණිකව ලබාගත හැකිය.  අධ්‍යාපන ක්ෂේත්‍රය ගත් විට අද විභාග දෙපාර්තමේන්තුව  පරිගණකය භාවිතා කරන නිසා සියළු කටයුතු පහසු විඇත.  බැංකු කටයුතු හා මුඅදල් කටයුතු දන් පහසු වි ඇත්තේ පරිගණකය නිසාය.

පුවත්පත් මුද්‍රණයේදි එදා මහත් වෙහෙසක් දැරිමට සිදුවිය.  එසේම විශාල කාලයක්ද ගතවිය. නමුත් අද ඕනෑම තොරතුරක්  ක්ෂණිකව ජනතාව වෙත ලබාදිමට  පරිගණකය නිසා හැකිවි තිබේ.  අප රූපවාහිනිය නරඹන විට තිරයේ දිස්වන දර්ශන ගැන අපට පුදුම හිතේ.  එවැනි දර්ශන සියල්ලම සකසන්නේ  පරිගණකය මඟිනි.කාටුන් නරඹන විට චිත්‍රයට නගා  ඇති රූප ක්‍රියා කරන්නේ පරිගණකය මඟිනි. ඒ සියල්ල පරිගණකයට ඉතා සුලු දෙයකි.

ඒ අනුව ඉදිරියේදි පරිගණකය තුලින් අධ්‍යාපනය ලැබිමට දරුවන්ට  හැකිවනු ඇත. අපේ රටේ තාක්ෂණ දියණුව අඩු හෙයින්  තවමත් ඒ පහසුකම් අල්පය. එහෙත් ඇමරිකාව,ජපානය, චීනය වැනි රටවල  පරිගණකය සෑම නිවසකම සෑම ආයතනයකම ඇති සාමාන්‍ය දෙයක් බවට පත්වි  තිබේ.